Motor cẩu trục 75kw 100HP (motor tời điện 75kw, động cơ ruột quấn YZR 75kw) là động cơ rotor dây quấn 3 pha 380V dùng cho cơ cấu nâng hạ và di chuyển của cầu trục, cổng trục, tời điện. Motor có bản 6 cực khoảng 960 vòng/phút (khung 280M) và 8 cực khoảng 720 vòng/phút (khung 315S), làm việc ở chế độ S3 – 40%, mô-men khởi động lớn và chịu đóng cắt, đảo chiều liên tục.
Đây là một mẫu trong danh mục motor cẩu trục, thường được ghép cùng hộp giảm tốc cầu trục ZQ và phanh cầu trục trong cụm truyền động của thiết bị cầu trục.
1. Motor cẩu trục 75kw là gì?
Motor cẩu trục 75kw là động cơ rotor dây quấn: rotor được quấn dây đồng 3 pha và nối ra ngoài qua vành trượt – chổi than tới bộ điện trở. Khi khởi động, điện trở được đóng vào mạch rotor rồi cắt dần từng cấp, giúp motor nhấc tải êm với dòng khởi động thấp và mô-men khởi động cao. Mô-men định mức của motor khoảng 746 N.m ở bản 6 cực và khoảng 995 N.m ở bản 8 cực.
2. Thông số kỹ thuật motor cẩu trục 75kw
a. Thông số chung
- Công suất: 75kw (100HP) ở chế độ S3 – 40%.
- Điện áp 380V, 3 pha, 50Hz.
- Tốc độ: 6 cực khoảng 900 – 1000 vòng/phút; 8 cực khoảng 700 – 740 vòng/phút.
- Cách điện cấp F hoặc H, cấp bảo vệ IP44 hoặc IP54.
- Kiểu lắp chân đế B3, mặt bích B5 hoặc chân đế kết hợp mặt bích.
- Đầu trục côn hoặc trục thẳng; có bản 2 đầu trục.
b. Motor cẩu trục 75kw 6 cực, khoảng 960 vòng/phút
| Mã khung vỏ | 280M |
| Dòng điện định mức | 138 A |
| Dòng điện không tải | 50 A |
| Tổng chiều dài | 1315 mm |
| Tổng chiều cao | 665 mm |
| Tâm trục xuống mặt đất | 280 mm |
| Đường kính trục côn D | 85 mm |
| Chiều dài trục E | 170 mm |
| Khoảng cách tâm 2 lỗ chân đế dọc trục | 419 mm |
| Chiều dài chân đế | 580 mm |
| Bản rộng chân đế | 575 mm |
| Đường kính lỗ chân đế K | 24 mm |

Thông số motor ruột quấn YZR 75kw 6 cực
c. Motor cẩu trục 75kw 8 cực, khoảng 720 vòng/phút
| Mã khung vỏ | 315S |
| Dòng điện định mức | 134 A |
| Dòng điện không tải | 62 A |
| Tổng chiều dài | 1390 mm |
| Tổng chiều cao | 750 mm |
| Tâm trục xuống mặt đất | 315 mm |
| Đường kính trục côn D | 95 mm |
| Chiều dài trục E | 170 mm |
| Khoảng cách tâm 2 lỗ chân đế dọc trục | 406 mm |
| Bản rộng chân đế | 640 mm |
| Đường kính lỗ chân đế K | 28 mm |

Thông số motor ruột quấn YZR 75kw 8 cực
Trên tem motor còn ghi điện áp rotor và dòng điện rotor; hai thông số này dùng để chọn bộ điện trở khởi động. Khi thay motor cũ, nên chọn motor mới có điện áp rotor gần với motor cũ để dùng lại tủ điện trở.
3. Các phiên bản motor cẩu trục 75kw
a. Motor 75kw có 2 đầu trục
Đầu trục thứ hai dùng để lắp phanh, bộ hạn chế tốc độ, bộ mã hóa hoặc tay quay cứu hộ, giúp cụm motor – phanh – hộp số gọn hơn trên xe con.
b. Motor 75kw mặt bích B5
Bản mặt bích lắp trực tiếp vào hộp số hoặc giá đỡ, thích hợp tời điện và cơ cấu di chuyển cần lắp gọn.
c. Motor 75kw lắp kèm phanh
Motor có thể gắn sẵn phanh hoặc lắp cùng phanh thủy lực qua khớp nối tang phanh. Với motor 75kw, cơ cấu nâng thường dùng phanh cầu trục 500 bầu Ed 201/6.
d. Motor 75kw phòng nổ
Bản phòng nổ có vỏ và hộp vành trượt kín, dùng cho cầu trục trong khu vực có khí hoặc bụi dễ cháy như kho hóa chất, nhà máy sơn, kho xăng dầu.
4. Ứng dụng của motor cẩu trục 75kw
- Cơ cấu nâng của cầu trục, cổng trục khoảng 40 – 50 tấn (tùy tốc độ nâng và sơ đồ palăng).
- Cơ cấu di chuyển xe con, xe lớn của cầu trục tải lớn hơn.
- Tời điện, tời kéo công trình, tời mỏ, tời neo.
- Máy công nghiệp cần mô-men khởi động lớn: máy nghiền, máy ép, băng tải dốc tải nặng.
Theo công thức P = m × g × v / (1000 × η × 60), với tốc độ nâng 8 m/phút và hiệu suất 0,85, motor 75kw nâng được khoảng 48,7 tấn ở chế độ S3 – 40%.
5. Ghép motor cẩu trục 75kw với hộp giảm tốc và phanh
- Hộp giảm tốc tham khảo: ZQ850 hoặc ZQ1000, chọn tỉ số theo tốc độ nâng mong muốn và kiểm tra lại mô-men trên trục ra.
- Phanh tham khảo: phanh cầu trục 500 bầu Ed 201/6; mô-men phanh nên lớn hơn khoảng 1,5 – 2 lần mô-men cần giữ tải quy về trục motor.
- Khớp nối: khớp nối có tang phanh hoặc khớp nối răng, lắp vừa trục motor Ø85 mm (bản 6 cực).
- Tủ điện: bộ điện trở rotor 3 – 5 cấp chọn theo điện áp và dòng điện rotor trên tem.
6. Câu hỏi thường gặp về motor cẩu trục 75kw
- Motor cẩu trục 75kw dùng cho cầu trục bao nhiêu tấn? Với tốc độ nâng khoảng 8 m/phút, motor 75kw phù hợp cơ cấu nâng khoảng 40 – 50 tấn. Nếu tốc độ nâng chậm hơn hoặc dùng palăng nhiều nhánh cáp, tải nâng được sẽ lớn hơn.
- Nên chọn motor cẩu trục 75kw 6 cực hay 8 cực? Bản 6 cực (khung 280M) gọn, dễ thay thế, hợp đa số hộp số ZQ. Bản 8 cực (khung 315S) chạy chậm hơn, mô-men lớn hơn khoảng 33%, phù hợp tời chậm và cơ cấu nâng tải nặng nhưng to và nặng hơn.
- Ký hiệu S3 – 40% trên tem motor 75kw nghĩa là gì? Motor được tính để chạy có tải khoảng 4 phút trong mỗi chu kỳ 10 phút. Nếu chạy liên tục S1, công suất cho phép thấp hơn 75kw đáng kể.
- Có thay motor cẩu trục 75kw bằng motor 3 pha thường 75kw được không? Không nên với cơ cấu nâng, vì motor thường không chịu được tần suất khởi động, đảo chiều và mô-men khởi động như motor rotor dây quấn, dễ quá nhiệt và cháy cuộn dây.
- Motor cẩu trục 75kw trục côn hay trục thẳng? Bản tiêu chuẩn thường là trục côn để khớp nối, tang phanh ép chặt và dễ tháo; có thể chọn trục thẳng có then nếu khớp nối cũ dùng trục trụ.
- Motor 75kw ghép với hộp giảm tốc nào? Thường ghép ZQ850 hoặc ZQ1000. Chọn tỉ số truyền theo tốc độ tang và kiểm tra mô-men trên trục ra không vượt khả năng của hộp sau khi nhân hệ số làm việc.
- Motor cẩu trục 75kw dùng phanh cỡ nào? Tham khảo phanh cầu trục 500 bầu Ed 201/6. Mô-men định mức motor bản 6 cực khoảng 746 N.m, nên phanh cần đạt khoảng 1119 – 1492 N.m trở lên tùy chế độ làm việc.
- Vì sao motor cẩu trục 75kw nóng khi làm việc? Thường do cầu trục làm việc với hệ số đóng điện cao hơn 40%, tải vượt định mức, điện trở rotor cắt sai cấp, phanh chưa nhả hết gây kéo rê hoặc điện áp nguồn thấp.
- Motor ruột quấn 75kw có chạy biến tần được không? Có thể chuyển sang điều khiển biến tần bằng cách nối tắt mạch rotor, nhưng cần đánh giá khả năng làm mát ở tốc độ thấp. Hệ thống mới thường chọn motor lồng sóc YZP thiết kế riêng cho biến tần.
Cần công suất nhỏ hơn có thể xem motor cẩu trục 55kw 75HP. Toàn bộ các mức công suất có trong danh mục motor cẩu trục.