Hộp giảm tốc WPDS size 175 là hộp số trục vít - bánh vít một cấp, trục vào lỗ âm có mặt bích B5 lắp thẳng động cơ điện, trục ra dương Ø65 mm vuông góc với trục motor. Hộp số WPDS175 có khoảng cách tâm trục vít - bánh vít 175 mm, thuộc nhóm tải nặng, dùng cho tời kéo cáp, vận thăng chở hàng nhà xưởng nhiều tầng, băng tải than đá và máy trộn bê tông.
Vật liệu: Vỏ gang đúc; trục vít thép hợp kim nhiệt luyện; bánh vít đồng hợp kim.
2) Bản vẽ hộp giảm tốc WPDS size 175
a) Bản vẽ kích thước hộp số WPDs size 175
Đường kính bích vào = 300 mm
Đường kính trục ra (dương) = 65 mm
Motor gắn phù hợp là 5.5kw - 4P hoặc 7.5kw - 4P
Trục cốt vào ở phía trên trục ra
Tiêu chuẩn xuất khẩu châu Âu
Công nghệ sản xuất Đài Loan
Tỷ số truyền i: 5, 10, 15, 20, ... 50, 60
b) Hộp giảm tốc WPDS175 gắn động cơ 7.5kw 10HP
Tổng chiều dài: 909 mm
Đường kính trục: 65 mm
Dòng ampe định mức: 15.4 A
Trục cốt vào ở phía trên trục ra
Tiêu chuẩn xuất khẩu châu Âu
Công nghệ sản xuất Đài Loan
Tỷ số truyền i: 5, 10, 15, 20, ... 50, 60
c) Hộp giảm tốc WPDS175 gắn động cơ 5.5kw 7.5HP
Trục ra vuông góc 65 mm
Lắp với motor 5.5kw 7.5 hp
CHiều dài: 867 mm
Đường kính bích motor: 300 mm
Tiêu chuẩn xuất khẩu châu Âu
Công nghệ sản xuất Đài Loan
Tỷ số truyền i: 5, 10, 15, 20, ... 50, 60
3) Ứng dụng và bảng tra lực mô-men, công suất mô-tơ theo tỉ số truyền WPDS175
Hộp giảm tốc WPDS size 175 dùng cho:
Tời kéo cáp, vận thăng chở hàng nhà xưởng nhiều tầng
Băng tải than, đá, clinker; băng tải nhà máy thức ăn chăn nuôi
Máy trộn bê tông, máy khuấy bồn lớn 3 – 5 m³
Máy cuộn xả thép cuộn, lò sấy quay lớn
Tời kéo dọc, nâng hạ, vận thăng chở hàng: WPDS175 gắn motor phanh thắng từ EJ 4 pole 5.5kW, 7.5kW — phanh khóa trục ngay khi ngắt điện, tải treo không trôi.
Bảng dưới tính với motor 4 cực 1.400 vòng/phút, 50 Hz, lắp vừa bích B5 Ø300 mm. Mô-men định mức lấy theo catalogue WP series (hệ số phục vụ SF = 1); tỉ số 1/80, 1/100 là giá trị ước tính. SF = công suất định mức hộp ÷ công suất motor.
2 sợi = 1 ròng rọc động ở móc + 1 ròng rọc tĩnh trên đỉnh + 1 điểm neo đầu cáp.
Lực mỗi sợi cáp chỉ khoảng 540 – 950 kg ở cả 2 cách mắc. Cáp thép Ø10 mm dùng chung được.
Chiều dài cáp: 2 sợi gấp 2 lần hành trình, cộng 3 vòng cáp chết trên tang.
Tải trong bảng là mức cực đại theo mô-men hộp (SF 0,75) và công suất motor, đã trừ hiệu suất.
b) Làm vận thăng chở hàng tiết kiệm chi phí với WPDS175
Ví dụ: vận thăng chở 1.400 kg vật tư, tốc độ móc khoảng 13,2 m/phút.
Kéo trực tiếp 1 sợi: tỉ số 1/100, tang cần khoảng 2.170 N·m. Mức này vượt giới hạn WPDS175 ở tỉ số 1/100 (khoảng 1.290 N·m). Cỡ hộp đủ mô-men là WPDS200 trở lên.
Mắc ròng rọc 2 sợi: cáp chạy 26,4 m/phút, tỉ số 1/50. Tang cần khoảng 1.130 N·m, nằm trong giới hạn WPDS175 (khoảng 1.500 N·m).
Công suất cần cho 1.400 kg, 13,2 m/phút: khoảng 4,5 kW. Motor 5,5 kW đáp ứng, dư khoảng 21%.
Mấy điểm giúp đỡ tốn tiền khi làm vận thăng:
Công suất = tải × tốc độ. Cùng motor, tải tăng bao nhiêu lần thì tốc độ móc giảm bấy nhiêu lần.
Ròng rọc động kèm móc là chi tiết cơ khí đơn giản, rẻ hơn nhiều so với tăng cỡ hộp số và motor.
Tỉ số 1/20 – 1/30 hiệu suất trục vít 75 – 82%. Tỉ số 1/80 – 1/100 chỉ 55 – 61%. Cùng tốc độ móc, tỉ số thấp + mắc 2 sợi tốn ít điện hơn.
Mắc 2 sợi với tỉ số 1/25 – 1/50 cho tải 1.330 – 1.830 kg trong giới hạn WPDS175.
c) Vận thăng có đối trọng: an toàn và hiệu quả hơn
Đối trọng treo phía đối diện cabin, qua 2 ròng rọc trên đỉnh. Khối lượng đối trọng thường lấy bằng cabin + 40 – 50% tải hàng. Motor chỉ kéo phần chênh lệch giữa 2 bên.
Ví dụ: cabin 350 kg, hàng tối đa 1.300 kg, đối trọng 350 + 50% × 1.300 = 1.000 kg.
Thông số (cabin 350 kg + hàng 1.300 kg, mắc 2 sợi)
Không đối trọng
Có đối trọng 1.000 kg
Tải lớn nhất motor phải kéo
Khoảng 1.650 kg
Khoảng 650 kg
Lực mỗi sợi cáp nâng
Khoảng 8.500 N
Khoảng 3.400 N
Mô-men trên tang D300
Khoảng 1.345 N·m
Khoảng 530 N·m
Tỉ số WPDS175 với motor 5,5 kW
1/50
1/25
Tốc độ móc
13,2 m/phút
26,4 m/phút
Gia tốc rơi nếu đứt cáp nâng
1 g (rơi tự do)
Khoảng 0,25 g
Hiệu quả:
Lúc đầy hàng đi lên, motor kéo 1.650 – 1.000 = 650 kg. Lúc cabin rỗng, đối trọng nặng hơn cabin 650 kg. Tải hai chiều cân bằng.
Cùng motor 5,5 kW + WPDS175, tốc độ móc tăng từ 13,2 lên 26,4 m/phút.
Công suất cần ở 13,2 m/phút giảm từ khoảng 5,3 kW xuống khoảng 2,1 kW. Điện năng mỗi chuyến giảm khoảng 61%.
Hộp trục vít chạy khoảng 43% mô-men định mức ở tỉ số 1/25. Dầu mát hơn, bánh vít đồng mòn chậm hơn.
An toàn:
Lực cáp nâng giảm khoảng 2,5 lần. Hệ số an toàn cáp Ø10 mm tăng theo cùng tỉ lệ.
Mô-men phanh cần giữ cabin giảm khoảng 61%. Phanh từ motor giữ tải chắc hơn, trôi tải ít hơn.
Đứt cáp nâng: cabin rơi với gia tốc khoảng 0,25 g thay vì rơi tự do. Khóa chống rơi bắt dễ hơn.
Đối trọng chạy trong ray dẫn hướng riêng, có rào che và cữ chặn dưới đáy.
Hộp trục vít chỉ tự hãm tương đối. Vận thăng dùng motor có phanh từ và khóa chống rơi trên cabin.
5) Ưu điểm hộp số giảm tốc WPDS175
Tiết kiệm không gian: Trục vào, trục ra vuông góc, motor lắp thẳng vào bích B5 nên cụm máy ngắn hơn kiểu motor nối khớp nối.
Dễ lắp đặt: Trục motor xỏ thẳng vào lỗ âm Ø38, bắt bu-lông bích, không cần khớp nối và đế motor riêng.
Tỉ số lớn trong một cấp: Một cặp trục vít - bánh vít đạt 1/60 – 1/100, gọn hơn hộp bánh răng nhiều cấp cùng tỉ số.
Tự hãm tương đối: Tỉ số từ 1/30 trở lên hỗ trợ chống trôi tải khi dừng máy.
Chạy êm: Trục vít ăn khớp trượt với bánh vít đồng, tiếng ồn thấp.
6) FAQ hộp số WPDS175: thang máy chở hàng, băng tải, chọn mua và bảo trì
a) Hỏi đáp về thang máy chở hàng dùng hộp số WPDS175
Hộp số WPDS175 có tự hãm hoàn toàn khi làm tời nâng, thang máy chở hàng không?Trả lời:Không. Hộp trục vít một cấp chỉ tự hãm tương đối ở tỉ số từ 1/30 trở lên; rung lắc, dầu nóng loãng hoặc tải nặng vẫn có thể làm trôi tải. Thang máy chở hàng dùng motor phanh từ và khóa chống rơi độc lập trên cabin.
Thang máy chở hàng 1.300 kg dùng WPDS175 + motor 5,5 kW được không?Trả lời:Được, khi mắc ròng rọc 2 sợi. Cabin 350 kg + hàng 1.300 kg = 1.650 kg, chia 2 sợi còn khoảng 8.500 N mỗi sợi. Tang D300 cần khoảng 1.345 N·m, dưới mức 1.500 N·m cho phép ở tỉ số 1/50. Tốc độ móc khoảng 13,2 m/phút, công suất cần khoảng 5,3 kW. Kéo trực tiếp 1 sợi thì tang cần khoảng 2.560 N·m.
Thang máy chở hàng dùng WPDS175 chạy tốc độ bao nhiêu là hợp lý?Trả lời:Khoảng 13,2 – 26,4 m/phút. Tang D300, mắc 2 sợi: tỉ số 1/25 cho 26,4 m/phút, tỉ số 1/50 cho 13,2 m/phút. Nhanh hơn thì phải giảm tải hoặc tăng motor, vì công suất = tải × tốc độ. Thang có đối trọng chạy được 26,4 m/phút với cùng motor 5,5 kW (xem mục 4c).
Trục ra dương 65 mm nối tang tời thế nào, có chịu được tải treo không?Trả lời:Được, khi tang nằm trên 2 gối đỡ riêng và nối với trục ra qua khớp nối. Khớp nối xích hoặc khớp nối răng lỗ 65 mm, then 18 mm, nối trục ra với trục tang. Hai đầu tang đặt gối đỡ lỗ 65 mm. Lực cáp khi đó dồn vào gối đỡ, hộp số chỉ truyền mô-men. Tang lắp côngxôn thẳng trên trục ra thì toàn bộ lực cáp đè lên vòng bi trục ra.
b) Hỏi đáp về băng tải dùng hộp giảm tốc WPDS175
Băng tải nằm ngang dùng WPDS175 kéo tối đa bao nhiêu kg hàng?Trả lời:Khoảng 8.050 – 10.350 kg hàng trên băng ở tỉ số 1/30 – 1/40. Tính với rulo Ø273 mm (cỡ rulo thông dụng đi với hộp size 175), hệ số cản trung bình 0,1 có con lăn đỡ, băng dài 15 m. Tỉ số 1/30: băng chạy 40 m/phút, lực kéo tại rulo khoảng 8.100 N. Tỉ số 1/40: băng chạy 30 m/phút, lực kéo khoảng 10.400 N.
WPDS175 kéo băng tải dốc được không?Trả lời:Được, nhưng tải giảm mạnh theo độ dốc. Dốc 15°: lực kéo = 9,81 × tải × (sin15° + 0,1 × cos15°) ≈ 3,5 lần băng nằm ngang cùng tải. Tỉ số 1/40 với rulo Ø273 kéo được khoảng 2.760 kg hàng ở dốc 15°. Dừng máy giữa chừng, hàng có thể kéo băng chạy ngược; motor phanh từ giữ băng đứng yên.
Băng tải chạy 2 ca 16 giờ/ngày, WPDS175 có nóng không?Trả lời:Có nóng hơn hộp bánh răng, nhưng chạy liên tục được. Vỏ hộp 60 – 80 °C là mức làm việc thường gặp của hộp trục vít ở Việt Nam mùa nắng. Chạy 16 giờ/ngày thì giữ mô-men tải thực tế dưới mức định mức trong bảng mục 3 (SF từ 1 trở lên), vd tỉ số 1/30 khoảng 1.190 N·m. Vỏ trên 90 °C: kiểm tra mức dầu, nút thông hơi và dòng ampe motor.
Nối trục ra WPDS175 với trục rulo băng tải bằng gì?Trả lời:Khớp nối là gọn nhất; nhông xích dùng khi cần đổi tốc độ. Khớp nối lỗ 65 mm, then 18 mm, nối thẳng trục ra với trục rulo; tốc độ rulo đúng bằng tốc độ trục ra. Nhông xích cho phép hạ thêm tốc độ mà không đổi tỉ số hộp, vd nhông 1:1,5 hạ 35 v/ph xuống khoảng 23,3 v/ph.
c) Hỏi đáp cho người sắp mua hộp số WPDS size 175
WPDS175 gắn được motor bao nhiêu kW?Trả lời:Được motor 5,5 kW, 7,5 kW (4 cực, khung 132). Bích B5 đường kính 300 mm, lỗ trục vào 38 mm (motor khung 132). Motor ngoài cỡ khung này phải đổi bích và bạc lót trục. Công suất khuyến nghị theo từng tỉ số xem bảng mục 3.
Biết tốc độ máy cần thì chọn tỉ số WPDS175 thế nào?Trả lời:Lấy 1.400 chia cho tốc độ cần. Motor 4 cực 1.400 v/ph. Máy cần 35 v/ph: 1.400 ÷ 35 = 40, chọn 1/40. Máy cần 28 v/ph: chọn 1/50. Máy cần 47 v/ph: chọn 1/30. Sau khi có tỉ số, đối chiếu mô-men tải với cột mô-men trong bảng mục 3.
Motor 7,5 kW gắn WPDS175 tỉ số 1/60 được không?Trả lời:Lắp ráp được, nhưng mô-men ra vượt mô-men định mức hộp. Motor 7,5 kW qua tỉ số 1/60, hiệu suất khoảng 69%, cho mô-men ra khoảng 2.130 N·m. Mô-men định mức WPDS175 ở tỉ số này khoảng 1.080 N·m (SF 0,54).
WPDS175 có tỉ số 1/80 và 1/100 không?Trả lời:Có. Tốc độ ra khoảng 17,5 v/ph (1/80) và 14 v/ph (1/100) với motor 4 cực. Hiệu suất trục vít ở 2 tỉ số này khoảng 55 – 61%, so với 75 – 82% ở tỉ số 1/20 – 1/30. Cùng tốc độ đầu ra, tỉ số thấp kèm ròng rọc hoặc nhông xích tốn ít điện hơn (xem mục 4b).
Trục ra dương 65 mm của WPDS175 gắn nhông xích được không?Trả lời:Được. Nhông khoét lỗ 65 mm, rãnh then 18 mm. Chọn bước xích theo mô-men: ở 1.150 N·m (tỉ số 1/30), nhông có đường kính vòng chia khoảng 150 mm cho lực xích khoảng 15.400 N. Nhông quá ít răng thì moay-ơ không đủ thịt để khoét lỗ 65 mm.
Mua WPDS175 hay hộp giảm tốc bánh răng côn KA87 (trục 60mm) / K87 (dương 60mm) cùng mô-men thì cái nào lợi hơn?Trả lời:WPDS175 lợi về giá mua và độ gọn; hộp KA87/K87 lợi về tiền điện khi chạy liên tục. Ở tỉ số 1/40, hộp trục vít hiệu suất khoảng 72%, hộp KA87/K87 khoảng 94 – 96%. Motor 7,5 kW qua WPDS175 ra khoảng 5,4 kW ở trục máy; qua hộp KA87/K87 ra khoảng 7,1 kW. Máy chạy ngắt quãng (tời, thang hàng, cửa) thì phần điện hao không đáng kể so với tiền chênh giá hộp.
d) Cách dùng và bảo trì hộp số WPDS175 đúng cách
WPDS175 thay dầu bao lâu một lần, dùng dầu gì?Trả lời:Lần đầu sau 200 giờ chạy, sau đó mỗi 2.500 – 3.000 giờ. Dầu bánh răng công nghiệp ISO VG 320; trời nóng, tải nặng dùng VG 460. Châm tới giữa mắt thăm dầu. Trước lần chạy đầu: thay nút kín bằng nút thông hơi đi kèm, xoa mỡ lên trục motor rồi mới xỏ vào lỗ âm trục vào, bắt chặt bu-lông chân đế và bích B5.
Vì sao hộp số mới chạy đã nóng nhanh (trên 80 °C)?Trả lời:Do quên thay nút thông hơi, sai mức dầu hoặc chạy quá mô-men. Nút kín làm áp suất trong hộp tăng; dầu quá nhiều hay quá ít đều làm nóng. Kiểm tra mô-men tải thực tế so với cột mô-men định mức ở bảng mục 3.
Dầu rò ở phớt trục vào, trục ra là do đâu?Trả lời:Do áp suất trong hộp cao hoặc phớt bị xước. Chưa gắn nút thông hơi, mạt kim loại làm xước phớt, hoặc dùng dầu quá loãng là 3 nguyên nhân hay gặp. Trục motor lệch tâm với lỗ âm cũng làm phớt trục vào mòn lệch một bên.
Khi chạy có tiếng va đập "lạch cạch" bên trong là lỗi gì?Trả lời:Bánh vít đồng mòn rơ hoặc vòng bi vỡ hạt. Nguyên nhân thường do thiếu dầu lâu ngày hoặc chạy quá tải kéo dài. Dừng máy, xả dầu kiểm tra mạt đồng; mạt nhiều là bánh vít đã mòn.